نمایشگاه نمایه چهل؛ دستاورد انتشارات هنرهای تجسمی یکی از رخدادهای پژوهشی در یازدهمین جشنواره هنرهای تجسمی فجر که به بررسی کتاب های منتشره در حیطه هنرهای تجسمی در چهل سال اخیر می پردازد، فردا 25 بهمن ماه در موزه امام علی(ع) آغاز به کار می کند.

به گزارش مرور نیوز،  سقراطی درباره این بخش گفت: بررسی همه جانبه دستاورد انتشارات هنرهای تجسمی در چهل سال اخیر کاری بسیار دشوار و غیرممکن است. انتشار چند هزار کتاب خود یکی از مشکلات گردآوری و دسته بندی آن است. ضمن آن که برخی از این کتاب ها سال هاست که منتشر نشده و تبدیل به کتابی آرشیوی و دور از دست شده اند. نمی توان کتمان کرد که در چهار دهه اخیر هنرهای تجسمی بیش از هر زمان دیگری رشد کرده و این رشد و اعتلا را مرهون اندیشه و سواد و کوشش کسانی است که در هر دوره سعی کرده اند مسیر آموزش هنر را ارتقا دهند. این ارتقا در بیشتر موارد از طریق انتشار کتاب های مهم هنری صورت گرفته است. 

وی ادامه داد: اهمیت گردآوردن چنین نمایشگاهی، تلنگری است بر منتقدان و پژوهشگران تا راه طی شده در مسیر هنرهای تجسمی را به وضوح ببینند و این طی مسیر تاریخی را در نگارش پژوهش ها و نقدها فراموش نکنند. تعدد و اهمیت کتاب های مختص به هنرهای تجسمی در یک نمایشگاه و مرور آنها می تواند جایگاه علمی و مسیر آموزشی هنرهای تجسمی را به چشم آورد، در حالی که اهمیت هنرهای تجسمی در نظر مسئولین همیشه بعد از هنرهای موسیقی و تئاتر و سینما بوده است.

کیوریتور « نمایه چهل ؛ دستاورد انتشارات هنرهای تجسمی» در ادامه بیان کرد: سوال هایی مانند اینکه ما چگونه به این نقطه از تاریخ رسیدیم و از چه مسیری گذشتیم؟ف در چه دورانی چه کتاب هایی راه را برای ما روشن کردند؟، چه کسانی در این راه خستگی را شرمنده تلاش و کوشش خود کردند و از پای ننشستند؟، چه کتاب هایی برای چند نسل خاطره مشترک شدند و باز نشر این کتاب ها چه اهمیت تاریخی ای داشته است؟، در هر دوره کتاب ها چگونه نمایشگر سلایق ناشران و دغدغه های مترجمان و مولفان بوده است؟، در این نمایشگاه مدنظر است.

وی ادامه داد: این نمایشگاه گوشه کوچکی از حیات فرهنگی چند نسل را بازمی نمایاند که در مسیر اعتلای هنر از هیچ کوششی دریغ نکرده اند. این اولین گام در ستایش کسانی است که تاریخ را برای آیندگان ثبت و ضبط کرده اند. از منظری دیگر این نمایشگاه مرور خاطرات نسل های مختلف است که در سال های متمادی با یکدیگر در خواندن کتاب های هنری و آموختن هنر اشتراک داشته اند. نگاه کردن به این کتاب ها دیدن مسیری است که نسل های مختلف با یکدیگر پیموده اند. از سویی دیگر، کارنامه مختصری از جد و جهد نامداران، نام آوران و ناشرانی است که آموزش هنر مرهون عشق و علاقه آنها به هنرهای تجسمی است.  

سقراطی بیان کرد: نمایشگاه «نمایه چهل» می کوشد تصویر درستی از سهم اهالی هنرهای تجسمی در ساختن فرهنگ کشور ایران در چهار دهه اخیر ارایه بدهد، اما کتاب های مهم هنرهای تجسمی هستند که به دلیل نبود جا و کمبود زمان در این نمایشگاه بر روی دیوار نرفته اند ولی سهم شان در توسعه اندیشه در هنرهای تجسمی کشور محفوظ است و امیدوارم در گام بعدی، نمایش کامل تری از دستاوردهای انتشارات هنرهای تجسمی پیش روی مخاطبان قرار گیرد.

به گفته سقراطی هنرهای تجسمی با ده زیرشاخه (تصویرسازی، خوشنویسی، سرامیک، کاریکاتور، گرافیک، مجسمه، عکاسی، نقاشی، نگارگری و هنرهای جدید) یکی از بزرگترین خانواده های هنری در ایران است. تشکیل هفت انجمن هنری از سال 1374 نقش سازنده و پیگیر اهالی تجسمی را در چند دهه اخیر نشان می دهد. اما در این نمایشگاه بر اساس کتاب های جمع آوری شده، تمام دستاوردهای انتشارات تجسمی در زیرمجموعه هایش به نمایش گذاشته نشده است چرا که امکانش مهیا نبود.

دسته بندی کتاب ها و نمایش آنها به این شرح است: «اسطوره شناسی»، «آلبوم های هنری»، «آموزش هنر»، «تاریخ شفاهی»، «تاریخ نگارگری ایرانی»، «تاریخ هنر ایران و جهان»، «تصویرگری»، «هنرهای سنتی و ملی»، «مسابقات و دوسالانه های هنری»، «زیباشناسی و تفکر انتقادی نسبت هنر»، «عکاسی و نظریه هنر»، «نقد، نشانه شناسی و نظریه هنر»، «کاریکاتور»، «گرافیک»، «مجموعه مقالات» و «هنر انقلاب». 

وی در پایان گفت: سعی من بر این بوده است تا در یک تاریخ نگاری موجز و مختصر، شرحی بر هر دسته بندی بنویسم. این جملات همچون شاهدی بر تلاش نویسندگان و مترجمان، روحیه کلی آن بخش را در طی چهار دهه هویدا می کند. انتظار می رود که مخاطبان در طول نمایشگاه نظرات خود را درباره تاریخ نگاری هر بخش بر روی کاغذهایی نوشته و به آن بخش اضافه کنند تا این تاریخچه موجز در تعامل مخاطبان کامل تر شود. امیدوارم این رخداد ادامه داشته باشد و شاهد تکمیل شدن این فهرست و گسترش دسته بندی زیرمجموعه های آن باشیم.

در بخش «نمایه چهل؛ دستاورد انتشارات هنرهای تجسمی» یازدهمین جشنواره هنرهای تجسمی فجر، ۷۵۰ روی جلد کتاب به نمایش درمی آید و از ۲۵ بهمن تا ۱۵ اسفندماه در موزه امام علی(ع) برقرار خواهد بود.

عضویت در کانال تلگرامی مرور نیوز